Πικέρμι: Συνοπτική ιστορία

O ευρύτερος χώρος του Πικερμίου είναι γνωστός ως η Ακρόπολη της Παλαιοντολογίας.

Μια ιδιαίτερη περίπτωση, παγκόσμια γνωστή, αποτελούν οι παλαιοντολογικοί θησαυροί του.

Στην περιοχή Πικερμίου έχουν βρεθεί απολιθωμένα οστά πολλών ειδών Σπονδυλοζώων που προέρχονται από ζώα που έζησαν στην Αττική στο ανώτερο Μειόκαινο περισσότερα από 5.500.000 χρόνια πριν. Την εποχή εκείνη ζούσαν στην Αττική Πρωτεύοντα (πίθηκοι), Αιλουροειδή (Μαχαιρόδοντες), Ύαινες, ΠροΒοσκιδωτά (Δεινοθήρια και Μαστόδοντα), Περισσοδάκτυλα (Ρινόκεροι, Ιππάρια, Χαλικοθήρια, Αρτιοδάκτυλα (πολλά Βοοειδή, Χοίροι, και διάφορα είδη Καμηλοπαρδάλεων και Ελάφια), Πτηνά (Στρουθοκάμηλοι) και Ερπετά. Γιγαντιαίες χελώνες με μήκος 2,5 μέτρα.

Τα απολιθώματα τους βρέθηκαν στο Μεγάλο Ρέμα και στο Κισδάρι όπου προγραμματίζεται η δημιουργία υπαίθριου μουσείου. (Αν. Καθ. Γ. Θεοδώρου). Πανάρχαια όμως είναι και η παρουσία οργανωμένης οίκησης στην περιοχή όπου σήμερα καλύπτει η κοινότητα Πικερμίου. Στο χώρο όπου αναπτύσσονται οι οικισμοί Ντράφι, Διώνη και Άγιος Σπυρίδωνας, οι οποίοι συναποτελούν τη σημερινή Κοινότητα, έχουν εντοπιστεί αρχαίες θέσεις χωρίς να έχει εκτελεστεί συστηματική ανασκαφή και καταγράφονται πλείστοι δήμοι.

Αναφέρονται ευρήματα, κυρίως χειροποίητα όστρακα της Νεολιθικής εποχής (6000 π.Χ. 2800π.Χ.), με κατοίκηση και στην Υστεροελλαδική ΙΙΙΑ-Β (1 600-1050π.Χ.).

Στο Ντράφι, νεκροταφείο χρησιμοποιήθηκε ήδη από τη Γεωμετρική εποχή (1050π.Χ.-350π.Χ.). Στη βόρεια όχθη του Μεγάλου Ρέμματος υπάρχει, αντίστοιχα, ένα αρκετά μεγάλο νεκροταφείο που φαίνεται ότι ήταν σε χρήση στην Αρχαϊκή, την Κλασική και την Ελληνιστική εποχή (700 π.Χ.-146 μ.Χ). Στη θέση όπου αναπτύχθηκε το παλιό χωριό του Πικερμίου τοποθετείται, από τους περισσότερους ερευνητές, ο δήμος Τείθρας της Αιγιείδος φυλής, ενώ στην ευρύτερη περιοχή τοποθετούνται οι δήμοι Ιονίδαι, Έρκεια, Φηγαία. Φαίνεται ότι ο χώρος κατοικείτο στη περίοδο των βυζαντινών χρόνων αφού το 10ο αιώνα μ.Χ. ο ευρύτερος χώρος είναι κτήμα του Βυζαντινούάρχοντα Επικέρνη, κτήτορα της μονής

Παντοκράτορος, στον οποίον και οφείλεται η ονομασία του χωριού.

Κατά την Τουρκοκρατία είναι βέβαιο ότι υπήρξε οργανωμένη οίκηση στην περιοχή, αφού στις αρχές του 16ου αιώνα ολοκληρώνεται η ανέγερση του ναού της Μεταμόρφωσης του Σωτήρα, στο σημερινό νεκροταφείο. Το 1549/8 ο ναός εικονογραφείτα με δωρεές κατοίκων του χωριού. Τα πλούσια βοσκοτόπια της περιοχής υπήρξαν η αιτία για τη δημιουργία χειμαδιών από κοπάδια βλάχων κτηνοτρόφων.

Γύρω στα 1642 υπάγεται στον Καζά της Κηφισσιάς και υπόκεινται σε φόρο 15 νοικοκυριά του. Ταυτόχρονα διατηρούνται και 9 τσιφλίκια στη περιοχή. Στο τέλος του 18ου αιώνα παρακμάζει και μάλλον ανήκει ως κτήμα Βακουφικό στη μονή του Παντοκράτορος.

Σημαντικό ρόλο στην όλη ιστορική πορεία του Πικερμίου, φαίνεται ότι διεδραμάτισε η παρουσία του υδάτινου δυναμικού στην περιοχή. Το Μεγάλο Ρέμμα όπως είναι γνωστό, που σε διάφορες θέσεις του εντοπίζονται ερείπια νερόμυλων, σήμερα διατηρείται κατά το μεγαλύτερο του μέρος.

Η δεξαμενή ,το μυλαύλακο και ο υδατόπυργος, από το νερόμυλο στο κτήμα σήμερα ιδιοκτησίας Ροσόλυμου, ο οποίος κτίστηκε σύμφωνα με επιγραφή του το 1845, περίοδος απαρχής της ανάπτυξης και του

οικισμού στο Ντράφι.

Στους νεώτερους χρόνους το χωριό Πικέρμι αυτόνομο αναπτύσσεται, ενώ οι κάτοικοι του ασχολούνται με τη γεωργία και ιδιαίτερα με την αμπελουργία.

Σήμερα το αγροτικό τοπίο έχει αλλάξει, καθώς το Πικέρμι επεκτείνεται.

Τα τελευταία χρόνια το Πικέρμι αναπτύσσεται κατά μήκος κυρίως του κεντρικού οδικού άξονα, τη Λεωφόρο Μαραθώνος, πάντοτε όμως ακολουθώντας μια δυναμική αλλά και ισόρροπη πορεία, με αγάπη για το φυσικό κάλλος της περιοχής.

Σε αντίθεση, με το γενικότερο αναπτυξιακό πνεύμα που επικρατεί στον ευρύτερο χώρο των Μεσογείων, εξαιτίας κατασκευών, μεγάλης κλίμακας δημοσίων έργων, αλλά κυρίως της πολεοδόμησης μεγάλων εκτάσεων των οικισμών.

O ευρύτερος χώρος του Πικερμίου είναι γνωστός ως η Ακρόπολη της Παλαιοντολογίας.Μια ιδιαίτερη περίπτωση, παγκόσμια γνωστή, αποτελούν οι παλαιοντολογικοί θησαυροί του.Στην περιοχή Πικερμίου έχουν βρεθεί απολιθωμένα οστά πολλών ειδών Σπονδυλοζώων που προέρχονται από ζώα που έζησαν στην Αττική στο ανώτερο Μειόκαινο περισσότερα από 5.500.000 χρόνια πριν. Την εποχή εκείνη ζούσαν στην Αττική Πρωτεύοντα (πίθηκοι), Αιλουροειδή (Μαχαιρόδοντες), Ύαινες, ΠροΒοσκιδωτά (Δεινοθήρια και Μαστόδοντα), Περισσοδάκτυλα (Ρινόκεροι, Ιππάρια, Χαλικοθήρια, Αρτιοδάκτυλα (πολλά Βοοειδή, Χοίροι, και διάφορα είδη Καμηλοπαρδάλεων και Ελάφια), Πτηνά (Στρουθοκάμηλοι) και Ερπετά. Γιγαντιαίες χελώνες με μήκος 2,5 μέτρα.    Τα απολιθώματα τους βρέθηκαν στο Μεγάλο Ρέμα και στο Κισδάρι όπου προγραμματίζεται η δημιουργία υπαίθριου μουσείου. (Αν. Καθ. Γ. Θεοδώρου). Πανάρχαια όμως είναι και η παρουσία οργανωμένης οίκησης στην περιοχή όπου σήμερα καλύπτει η κοινότητα Πικερμίου. Στο χώρο όπου αναπτύσσονται οι οικισμοί Ντράφι, Διώνη και Άγιος Σπυρίδωνας, οι οποίοι συναποτελούν τη σημερινή Κοινότητα, έχουν εντοπιστεί αρχαίες θέσεις χωρίς να έχει εκτελεστεί συστηματική ανασκαφή και καταγράφονται πλείστοι δήμοι.    Αναφέρονται ευρήματα, κυρίως χειροποίητα όστρακα της Νεολιθικής εποχής (6000 π.Χ. 2800π.Χ.), με κατοίκηση και στην Υστεροελλαδική ΙΙΙΑ-Β (1 600-1050π.Χ.).    Στο Ντράφι, νεκροταφείο χρησιμοποιήθηκε ήδη από τη Γεωμετρική εποχή (1050π.Χ.-350π.Χ.). Στη βόρεια όχθη του Μεγάλου Ρέμματος υπάρχει, αντίστοιχα, ένα αρκετά μεγάλο νεκροταφείο που φαίνεται ότι ήταν σε χρήση στην Αρχαϊκή, την Κλασική και την Ελληνιστική εποχή (700 π.Χ.-146 μ.Χ). Στη θέση όπου αναπτύχθηκε το παλιό χωριό του Πικερμίου τοποθετείται, από τους περισσότερους ερευνητές, ο δήμος Τείθρας της Αιγιείδος φυλής, ενώ στην ευρύτερη περιοχή τοποθετούνται οι δήμοι Ιονίδαι, Έρκεια, Φηγαία. Φαίνεται ότι ο χώρος κατοικείτο στη περίοδο των βυζαντινών χρόνων αφού το 10ο αιώνα μ.Χ. ο ευρύτερος χώρος είναι κτήμα του Βυζαντινούάρχοντα Επικέρνη, κτήτορα της μονής

Παντοκράτορος, στον οποίον και οφείλεται η ονομασία του χωριού.    Κατά την Τουρκοκρατία είναι βέβαιο ότι υπήρξε οργανωμένη οίκηση στην περιοχή, αφού στις αρχές του 16ου αιώνα ολοκληρώνεται η ανέγερση του ναού της Μεταμόρφωσης του Σωτήρα, στο σημερινό νεκροταφείο. Το 1549/8 ο ναός εικονογραφείτα με δωρεές κατοίκων του χωριού. Τα πλούσια βοσκοτόπια της περιοχής υπήρξαν η αιτία για τη δημιουργία χειμαδιών από κοπάδια βλάχων κτηνοτρόφων.    Γύρω στα 1642 υπάγεται στον Καζά της Κηφισσιάς και υπόκεινται σε φόρο 15 νοικοκυριά του. Ταυτόχρονα διατηρούνται και 9 τσιφλίκια στη περιοχή. Στο τέλος του 18ου αιώνα παρακμάζει και μάλλον ανήκει ως κτήμα Βακουφικό στη μονή του Παντοκράτορος.Σημαντικό ρόλο στην όλη ιστορική πορεία του Πικερμίου, φαίνεται ότι διεδραμάτισε η παρουσία του υδάτινου δυναμικού στην περιοχή. Το Μεγάλο Ρέμμα όπως είναι γνωστό, που σε διάφορες θέσεις του εντοπίζονται ερείπια νερόμυλων, σήμερα διατηρείται κατά το μεγαλύτερο του μέρος.    Η δεξαμενή ,το μυλαύλακο και ο υδατόπυργος, από το νερόμυλο στο κτήμα σήμερα ιδιοκτησίας Ροσόλυμου, ο οποίος κτίστηκε σύμφωνα με επιγραφή του το 1845, περίοδος απαρχής της ανάπτυξης και τουοικισμού στο Ντράφι.    Στους νεώτερους χρόνους το χωριό Πικέρμι αυτόνομο αναπτύσσεται, ενώ οι κάτοικοι του ασχολούνται με τη γεωργία και ιδιαίτερα με την αμπελουργία.    Σήμερα το αγροτικό τοπίο έχει αλλάξει, καθώς το Πικέρμι επεκτείνεται.    Τα τελευταία χρόνια το Πικέρμι αναπτύσσεται κατά μήκος κυρίως του κεντρικού οδικού άξονα, τη Λεωφόρο Μαραθώνος, πάντοτε όμως ακολουθώντας μια δυναμική αλλά και ισόρροπη πορεία, με αγάπη για το φυσικό κάλλος της περιοχής.    Σε αντίθεση, με το γενικότερο αναπτυξιακό πνεύμα που επικρατεί στον ευρύτερο χώρο των Μεσογείων, εξαιτίας κατασκευών, μεγάλης κλίμακας δημοσίων έργων, αλλά κυρίως της πολεοδόμησης μεγάλων εκτάσεων των οικισμών.